19/10/2026
Czy jesteś tym, co o sobie myślisz?
„Jestem osobą cierpliwą”. „Jestem nieśmiały”. „Jestem szczęśliwa”. „Jestem zdenerwowana”.
Jak często opisujemy siebie w taki sposób? I jak łatwo zaczynamy wierzyć, że te etykiety mówią, kim naprawdę jesteśmy.
Ale przyjrzyjmy się temu bliżej: dzisiaj jesteśmy spokojni, jutro rozdrażnieni. Czasem odważni, czasem pełni lęku. Nasze ciało się zmienia, emocje przychodzą i odchodzą, a poglądy ewoluują.
Skoro wszystko to nieustannie się zmienia, to gdzie jest owo trwałe, niezmienne „ja”?
To jedno z kluczowych pytań, które stawia przed nami buddyzm. Nie chodzi o przekonywanie, że w ogóle nie istniejemy — w codziennym życiu przecież działamy, podejmujemy decyzje i budujemy relacje. Buddyzm zachęca nas jednak, byśmy sprawdzili, czy za tym wszystkim rzeczywiście kryje się jakieś trwałe, niezależne „ja”. To właśnie do braku takiego „ja” odnosi się pojęcie anattā.
Dlaczego to ważne? Im mocniej przywiązujemy się do określonego obrazu siebie, tym trudniej nam zaakceptować to, co do niego nie pasuje. Krytyka rani, niepowodzenie podważa poczucie własnej wartości, a cudze zachowanie odbieramy jako osobisty atak. Silne przywiązanie do podziału na „ja” i „inni” staje się źródłem cierpienia.
🌿 Mały eksperyment na dziś: Znajdź kilka spokojnych minut i przyjrzyj się swoim myślom. Kiedy pojawi się stwierdzenie „jestem taki” albo „jestem taka”, zatrzymaj się na chwilę. Zapytaj siebie: Czy to, co teraz o sobie myślę, jest czymś trwałym? Czy zawsze taki byłem / taka byłam?
Zauważ, że myśli i emocje pojawiają się, trwają przez chwilę, a potem przemijają. Kiedy przestajemy traktować je jako stałą część swojej tożsamości, zyskujemy dystans i spokój.
💡 A co z relacjami z innymi? Gdy nie bronimy już tak kurczowo własnego obrazu siebie, zmienia się też nasza perspektywa w relacjach. Zamiast skupiać się wyłącznie na myśli: „Ja chcę być szczęśliwy/a”, w umyśle pojawia się więcej przestrzeni na życzliwość i troskę o innych: „Oby inni również byli wolni od cierpienia”. Im mniej skupiamy się na własnym „ja”, tym łatwiej rozwijać współczucie wobec innych.
Wpis inspirowany zajęciami z cyklu „Stopnie Medytacji Pustki” (KDC Warszawa).
