18/08/2025
[Sưu tầm và chia sẻ] Những câu hỏi - đáp nhanh về kỹ thuật tự vệ
(tổng hợp)
Tình trạng bạo lực ngày càng có chiều hướng gia tăng. Làm thế nào để tự vệ một cách hiệu quả? Đó là câu hỏi rất nhiều người đặt ra nhưng không phải ai cũng có câu trả lời. Dưới đây là một số chia sẻ kinh nghiệm về kỹ thuật tự vệ, mời các bạn cùng tham khảo:
• Hỏi: NẾU MỘT NGƯỜI CẦN TẬP LUYỆN ĐỂ TỰ VỆ THÌ NÊN ĐƯỢC TẬP LUYỆN THẾ NÀO?
• Trả lời: Để huấn luyện một người bình thường có khả năng tự vệ, bảo vệ lấy bản thân mình, chúng ta với tư cách là người một huấn luyện viên phải có kinh nghiệm trong cuộc sống đường phố thật thực tế. Công việc được khởi đầu bằng cách dạy cho người học hiểu sự quan trọng của bảo vệ cái đầu (cơ quan đầu não của cơ thể con người) – Việc đầu tiên là luôn giữ cho cái đầu còn ấm để giữ sự sống còn. Bài học tiên khởi đầu là luôn phải có sự chuẩn bị, mà muốn chuẩn bị phải nắm lấy được tình hình thực tiễn của nơi họ sẽ đối đầu, nơi điểm nóng họ sẽ phải đến. Bằng mọi cách phải cho họ hiểu được cái gì họ sẽ và phải đương đầu khi đến, và phương cách nào để họ rút ra khỏi vũng lầy gặp phải – Tất cả những thứ đó nếu biết hay nắm lấy được nó thì 95% cơ hội họ sẽ không gặp phải sự rắc rối.
99% sự việc đầu tiên của một cuộc chiến là “võ mồm”, cuộc chiến luôn bắt đầu bằng cuộc đấu mắt, đấu khẩu, kẻ chủ trương tấn công thường đưa ra để dò xét xem bạn có phải là một tay có “tầm”. hay “cơ” thấp hơn, và hắn có cơ may an toàn để tấn công bạn hay không ? Và đó là cái bẫy hắn đưa ra cho bạn từ từ bước vào.
Cuộc tấn công kẻ yếu hơn thường có hai phần, phần một là ngôn từ và phần hai là thể lực. Nếu bạn có thể tập qua những đối thoại đường phố, bạn sẽ biết cách gia giảm cuộc võ mồm êm đẹp hơn là phải va chạm phần sau. Hầu như ở các võ đường chúng ta chỉ tập luyện phần thứ hai thể lực nhưng không chuẩn bị cho phần một ngôn từ. Người tập luyện võ thuật phải luôn nhớ: “Luyện tập võ nghệ để không dùng võ nghệ đó mới chính là thượng cách.”
• Hỏi: TRƯỚC KHI TỰ VỆ HỮU HIỆU PHẢI CHUẨN BỊ NHỮNG GÌ ?
• Trả lời: Hãy chọn các thế thủ, thế đứng bình thường, và luôn ở các thế đứng bình thường như thế đứng trong cuộc sống hàng ngày, như vậy sẽ không tạo cho đối thủ biết sự chuẩn bị, phương pháp phản công của ta. Đối thủ sẽ không thể biết chúng ta có gì, và cái gì sẽ xảy ra khi hắn động thủ, luôn ở cách xa tầm tấn công. Cá nhân tôi không chủ trương việc tấn công nếu không thật sự cần thiết, mà cho rằng khi chúng ta không có con đường nào khác để chạy, để cầu cứu thì lúc đó bản năng tự vệ sẽ bừng lên thúc dục ta chiến đấu cho sự sống còn.
Trong cuộc sống hàng ngày, người ta luôn quên rằng ít nhiều trong cuộc sống hàng ngày chúng ta có quá nhiều trang bị để tự vệ, từ chiếc chìa khóa xe kẹp trong tay, kẹp tóc, cây bút bi, khi trong tay một người có chuẩn bị nó sẽ trở thành món vũ khí cực kỳ lợi hại. Một cây vợt tennis trong tay khi chạy bộ sáng sớm sẽ dư sức đập gục một người đàn ông có dao nếu cây vợt được tâp luyện qua quá trình tự vệ.
Tay không ư ? Gần như mọi người khi đánh lộn chỉ nhớ đến khuôn mặt để tấn công, người ta có khuynh hướng nhắm vào mặt nhau mà đấm, đá nhưng lại quên rằng ngoài cánh tay ra, chúng ta còn có các vũ khí tự nhiên khác đầu gối, chỏ, đầu,…. ví như ta đập đầu vào mặt đối phương sẽ gây nhiều thiệt hại hơn cú đấm nhiều lần.
Nếu bạn là người từng tập võ ư ? Hãy quên ngay đi cái những cái bạn từng học (quyền pháp, song đấu, đối luyện….), Những phần này chỉ phù hợp với các cuộc thi đấu đầy hào hứng của võ thuật. nó sẽ không cần, và không thể áp dụng trong những lúc nguy nan này, làm sao triệt hạ hắn trước khi hắn hạ bạn chứ không phải chỉ thắng hắn vài điểm là hắn sẽ bỏ chạy. Hãy tìm dăm ba người bạn cùng đam mê tự vệ, cùng nhau lập ra những phương pháp tấn công, tập luyện khác nhau, để thực tập cho quen dần, theo tôi đó là phương pháp hữu hiệu và hay nhất. Lưu ý là tập luyện chiến đấu chứ không phải là biểu diễn võ thuật do đó có va chạm, đau đớn, bầm dập chút ít thì cũng nên khắc phục vì thành quả bạn thu được chỉ có được sau sự khổ luyện chứ không phải là cuộc dạo chơi !
• Hỏi: MỤC TIÊU QUAN TRỌNG NHẤT TRONG QUÁ TRÌNH TỰ VỆ LÀ CHỖ NÀO ?
• Trả lời: Qua các cuộc phỏng vấn của lực lượng cảnh sát các quốc gia, gần như 100% các cuộc chống trả các đối tượng bạo động trên đường phố để thoát hiểm là người tự vệ đánh chính xác vào 3 bộ phận trên thân thể kẻ tấn công là: “Mắt - Họng - hạ bộ”. Những bộ phận còn lại chỉ là phụ chứ không giải quyết được vấn đề để thoát thân. Các bộ phận trên thân thể của kẻ tấn công ta như hàm – gối – chấn thủy v.v.. chỉ làm đau đối thủ nhưng không thật sự hữu hiệu trong tự vệ.
Chúng ta phải thấy rằng: Khi đối thủ không nhìn thấy được ta hoặc không còn thở là sự nguy hiểm sẽ giảm đến mức tối đa. 3 mục tiêu chính trên thân thể con người rất lộ ra bên ngoài và gần như mọi kẻ tấn công ít bao giờ ngờ được khi ta tấn công, hầu hết kẻ bị tấn công có tinh thần thụ động, la hoặc hét để thoát chứ ít bao giờ dám chống trả một cách quyết liệt nữa.
• Hỏi: LÀM SAO ĐỂ TRIỆT HẠ ĐỐI THỦ NHANH NHẤT TRONG VIỆC TỰ VỆ ?
• Trả lời: Một thành viên nữ cảnh sát nước ngoài trong vai giả dạng làm một cô gái điếm đứng đường trong vụ án nọ, thật không ngờ trong lúc bất cẩn cô lại là nạn nhân của cuộc bạo hành, sợi giây điện thoại nóng liên lạc với các cảnh sát đặc biệt bên ngoài đã bí mật gài trong người cô bị giật đứt và cô phải tự đương đầu với tay vô loại lớn hơn cô nhiều lần. Kẻ côn đồ nọ áp đảo cô bằng giọng đầy hăm dọa là cô phải cởi hết quần áo ra và cô biết rằng sớm hay muộn mình sẽ bị hiếp dâm. Trong khách sạn với 128 phòng liền nhau và các cảnh sát phải tốn ít nhất 30 phút để đi gõ cửa từng phòng mà cứu cô nên cô đã lóe lên một quyết định táo bạo bằng cách nói đối thoại với tên hiếp dâm:
– Tôi là gái đứng đường, không ngại cho anh một màn miễn phí… Anh có bao cao su không ? Tôi bị bệnh HIV đấy ! Thằng kép khốn nạn nó gây cho tôi. Anh cởi đồ anh ra và lên giường nằm chờ em nhé.
Tên hiếp dâm bán tính bán nghi, nhưng vẫn vui vẻ cởi chiếc áo thun vì hắn thấy con mồi khá có tinh thần hợp tác. Khi áo thun vừa qua đầu tên vô lại thì một cú đá thật mạnh vào hạ bộ, bồi thêm 1 cây viết BIC vào cổ họng và hắn nằm dài ôm bọng đái. Cô vội chạy ra ngoài kêu ngay các đồng sự vào chở tên hiếp dâm đi nhà thương.
Gần như người ta luôn lo lắng con chó, vì nó sẽ cắn nếu bạn xâm phạm lãnh địa của nó, nhưng mấy ai biết rằng con mèo nằm im bên góc nhà có thể nguy hiểm khá nhiều lần hơn con chó to lớn kia. Hãy tạo cho kẻ tấn công chủ quan bằng sự sợ sệt ngờ nghệch của ta, đóng kịch là chuyện khó, nên cần phải đứng trước gương tập lấy – đây là phương pháp rất thành công qua kiểm chứng của thực tế.
• Hỏi: SONG LUYỆN, SONG ĐẤU TRONG CÁC VÕ ĐƯỜNG THIẾT THỰC THẾ NÀO TRONG VIỆC TỰ VỆ ?
• Trả lời: Sau gần 40 năm theo tập nhiều môn võ, và cả Quyền Anh, tôi cho rằng song đấu ở võ đường không phải là chiến đấu như nhiều người lầm tưởng, nó chỉ tạo cho ta cái cảm tưởng rằng đó là chiến đấu hay tập chiến đấu.
Cả hai đấu thủ đều biết luật của cuộc chơi, tương đương về vóc dáng, sàn đấu hay thảm đấu không hề có chướng ngại vật, không hề có sự đối thoại của từ ngữ đường phố, và đặc biệt là một đấu một. Có thể nói việc tập luyện song luyện, song đấu ở võ đường chỉ là để cho chúng ta thực tập bài toán khả năng tung đòn của ta, tập quen cái cảm giác được xử dụng một số kỹ thuật trong võ thuật, tập cách tự chủ chống sự sợ hãi của bản thân. Trong và trên đường phố việc phải tự vệ, chiến đấu là một cuộc đánh trí mạng không có kẻ thắng người thua mà chỉ có kẻ gục ngã, sự mất mát.
• Hỏi: KỸ THUẬT VẬT TRÊN MẶT BẰNG (GROUND FIGHTING) QUAN TRỌNG THẾ NÀO TRONG VIỆC TỰ VỆ ?
• Trả lời: Câu hỏi được hỏi khá nhiều lần khi tôi đứng lớp huấn luyện Tự vệ chiến đấu (SDF). 100% cuộc chiến đấu là đứng thẳng người, khác với các tuyên bố của báo chí – Gần như từ khi môn BJJ (Nhu Thuật Brazin) ra đời họ đã đánh lận con đen cho là cuộc chiến đấu đường phố sẽ được kéo xuống sàn.
UFC mà ta thấy hàng ngày trên TIVI không phải là cuộc chiến trên đường phố, rất nhiều cao thủ của UFC, MMA, STRIDE, CAGE vẫn bị đánh gục ở các sàn nhảy, nơi đậu xe vì những kẻ quen đánh lộn ngoài đời, đơn giản vì các cuộc đấu trên không có luật, không có trang bị võ khí. Nếu khi chiến đấu ngoài đường phố xảy ra cách hay nhất là tìm cách đứng dậy càng sớm càng tốt để nắm thể chủ động chứ không phải tìm cách đè đối phương để chiến thắng.
Tuy nhiên sẽ vô hại nếu chúng ta tập vật và tập vài kỹ thuật vật căn bản trên sàn đấu. Việc chúng ta có thêm sự hiểu biết và thuần thục các kỹ năng sẽ không thừa trong cuộc sống, tự vệ
• Hỏi: KỸ THUẬT GẠT, ĐỠ CỦA VÕ THUẬT CÓ THẬT SỰ HỮU HIỆU KHI TỰ VỆ ?
• Trả lời: Vì các cuộc chiến đấu tự vệ trên đường phố ở các tầm khác nhau rất nhiều. Nhiều và rất nhiều kẻ tấn công người khác chưa hề có một ngày luyện tập võ thuật, nên họ đánh “không giống ai”, và chỉ vì các lối đánh không giống ai đó nó sẽ tạo cho ta rất khó định hướng và đỡ đòn được, nên tôi cho rằng các lối đỡ của võ thuật truyền thống rất khó hữu hiệu trong đường phố hay cuộc bạo động.
Cách hay nhất là khi định hướng thấy đối thủ ra đòn, hay sắp ra đòn là bạn phải dùng mọi cách cách đấm, đâm, xỉa, gối, đá…..vào mắt, cổ, hạ bộ hắn bằng bất cứ đòn gì, hay vật gì mà bạn có thể xử dụng một cách nhanh nhất. Hãy xỉa, gối, móc, đâm bằng mọi thứ bạn có thể. Đừng quá tin ở các lý thuyết võ là phải gạt, bước sang trái, xoay người và đá vào huyệt đạo nhất định như bạn đã được huấn luyện. Hãy luôn nhớ rằng sự nhận định chính xác, giải pháp kịp thời, tốc độ ra đòn chính xác, với sự quyết tâm cao sẽ luôn giành cho bạn hiệu quả tối ưu nhất.
• Hỏi: HUẤN LUYỆN CHO NGƯỜI TỰ VỆ PHẢI THẾ NÀO ?
• Trả lời: Phải tạo những trường hợp giả định hợp lý, tách rời võ thuật truyền thống ra xa với chủ đề tự vệ trên đường phố, cả hai có thể bổ xung nhiều thứ cho nhau nhưng mỗi thứ có các ưu điểm độc lập riêng biệt. Hãy dạy làm sao cho người tập tự vệ dùng càng ít đòn càng tốt, quan trọng là tập nhiều lần, tập hàng ngàn lần, tập cho thật thuần thục và chỉ cho đánh tối đa 2 – 3 đòn cho mỗi thế tự vệ. Nhiều phương pháp giảng dạy hiện nay không thực tế làm cho người tập cảm thấy quá tự tin, một cách thái quá, chính điều đó sẽ giết chết người quá tự tin mà tài năng còn yếu kém.
Đừng tin vào phim ảnh, kể cả các cuốn DVD dạy cách tự vệ. Ai ai cũng có thể tự mình tập hay tìm ra phương pháp hữu hiệu cho chính mình nhưng tốt nhất là tìm đến các nơi tập luyện tự vệ chuyên nghiệp hiện đang có khắp nơi, võ đường là nơi bạn có thể bắt đầu nhưng phải xem lại phần tự vệ của họ sẽ dạy bạn như thế nào ?
Thực tế sẽ khác xa với những gì giảng dạy nếu đó là một con người chưa từng trải, không hề có kinh nghiệm thực tế, nhất là khi đó chỉ là một kẻ chỉ học tập, qua lý thuyết, sách vở, được phong bằng cấp do sự phát triển phong trào hay tệ hơn đó là sự chạy chọt, mua bán bằng cấp.
• Hỏi: KẺ TẤN CÔNG DÙNG DAO HAY HUNG KHÍ, CHÚNG TA PHẢI LÀM GÌ ?
• Trả lời: DAO – và CHỐNG DAO là đề tài gây ra rất nhiều đề tài tranh cãi của các nhà lập pháp, những kẻ la lối to nhất chính là những người chưa bao giờ bị dí dao vào cổ họng. Không dễ gì có chuyện tay không bắt dao ngoại trừ các binh sĩ của các lực lượng vũ trang chuyên nghiệp họ phải dùng dao, chống dao để giữ được sự sinh tồn mà cái giá của nó chính là mạng sống của họ.
Cách chống dao hay nhất nếu không có cái ghế, cây to trên tay là sự điều chỉnh khoảng cách của người cầm dao và kẻ bị tấn công. Nếu ta không tạo được khoảng cách xa đủ để đường dao đi thì phải nhập nội gần nhất để tránh bị đường dao xâm hại, và cũng xin nói trước cây dao không phải làm bằng nhựa hay giấy như ta tưởng mà nó sắc, đi được nhiều góc, hướng hơn bất cứ vũ khí nào khác. Nó có thể cướp ngay tính mạng của bạn hoặc chí ít làm cho bạn thương tổn mất sức chiến đấu ngay.
Chuyện đá cây dao ra khỏi tay tên vô lại, hay giơ tay bắt dao nhẹ nhàng là chỉ là chuyện giấc mơ, đừng vọng tưởng. Phương pháp chống dao không ai khá hơn người đã từng lâm chiến trận mạc, hay các tay dân chơi giờ đã giải nghệ sau bao tháng năm tù tội vì chơi dao, hãy học ngay từ những nơi đó để biết thực sự thế nào là dao….chống dao, và cuộc chiến chống dao khó khăn, nguy hiểm đến mức nào.
• Lời cuối bàn về võ thuật ngày nay trong tự vệ chiến đấu đường phố
Trường hợp muốn có được kiến thức tự vệ thực sự bạn phải lựa chọn một cách xác đáng người dạy có thực sự có tay nghề, thực tâm, có kinh nghiệm truyền đạt chứ không phải là một người có thành tích trong thi đấu biểu diễn, hay diễn viên trong phim ảnh, sân khấu, hay một tay mơ danh hão trong làng võ.
Người xưa từng nói: “Càng nhiều kẻ tập võ càng ít người biết võ” đó là chân lý cho đến nay không hề sai lạc, vì sao vậy ? rất đơn giản một điều ai cũng biết người xưa bản chất thô phác, mộc mạc, xã hội cũng thô sơ, thuần túy khoa học kém phát triển….. cho nên người xưa thuần phác nếu luyện tập võ nghệ hầu hết đều phải dựa vào chính bản thân sự nỗ lực của mình mà thu gặt thành quả. Họ “biết ít luyện nhiều” cho nên biết là biết thực sự, do đó có được sự thành công là vậy.
Ngày nay con người thông minh, khôn ngoan, lọc lõi hơn người xưa khoa học phát triển, liên tục đổi mới công nghệ, mạng vi tính, đĩa DVD, phim ảnh sách báo võ thuật lan tràn. Sự phát triển và phổ biến kiến thức võ thuật một cách rầm rộ có bài bản, theo các chương trình rèn luyện sức khỏe, thi đấu thể thao….. một đứa trẻ cũng biết đến võ, các môn phái, võ đường mở ra nhan nhản, chưa bao giờ võ sư và HLV nhiều như ngày nay, những thực tế đa phần là học gạo, sách vở, ít người biết thấu đáo vì người nay ỷ vào tư chất, sự thông minh, hiểu biết khoa học của mình cho nên người học võ thường dựa nhiều vào trí tuệ mà quên đi phần rèn luyện thân thể, công phu, chỉ ham học nhiều , biết nhiều cho thỏa chí tò mò, để có thể tự hào về sự hiểu biết của mình cho nên kết quả là “biết nhiều luyện ít”, do đó hầu như không có kết quả thành công.
Thi đấu thể thao, khác xa hẳn cuộc sống đường phố, Người thắng trên thi đấu sàn đài chưa chắc đã thắng trong cuộc chiến ngoài đời, kẻ chiến thắng ngoài đời chắc chắn sẽ thua trên sàn đài bới họ không hề biết đến mọi kỹ thuật, luật lệ, mánh lới thi đấu cho nên thi đấu thua là chắc chắn. Nhưng sự thắng cuộc trong thi đấu thể thao chỉ là một phần nhỏ trong cuộc sống đời thường. Sự tồn tại trong cuộc sống đầy biến động trong đời thường, sự tồn tại giữa cuộc đời mới là điều cần thiết với một con người.
Từ việc Học – Hiểu - Biết cách nhau một khoảng cách rât xa không phải ai cũng có thể nhận ra điều này một cách thấu đáo được. Việc học võ vì mục đích rèn luyện sức khỏe, rèn luyện tinh thần là một phương pháp tu dưỡng thân tâm tốt, nhưng với việc tự vệ chiến đấu trên đường phố lại là một việc khác xa, không phải ai cũng thể biết và hiểu điều đơn giản này./.
Sàn đấu không phải là cuộc đời. Nhưng cuộc đời lại là một sàn đấu khốc liệt nhất không có luật lệ !
Nguồn: Võ sư Lý Băng Sơn - Chưởng môn Võ phái Võ lâm Phật Gia Việt Nam
![[Sưu tầm và chia sẻ] Những câu hỏi - đáp nhanh về kỹ thuật tự vệ(tổng hợp)Tình trạng bạo lực ngày càng có chiều hướng gi...](https://img5.gyms1.com/143/385/745551471433857.jpg)
![[Sưu tầm & chia sẻ] Lịch sử: Những vũ khí dẻo dai gắn xích và dây linh hoạt, liệu có thực sự hiệu quả?Những vũ khí "linh...](https://img5.gyms1.com/476/723/745551074767230.jpg)
![[Chia sẻ & Sưu tầm] Có thể bạn đang hiểu nhầm: Võ thuật và tự vệ không hề giống nhauNhiều người nghĩ rằng để tự bảo vệ m...](https://img4.gyms1.com/810/060/745550618100609.jpg)
![[Sưu tầm & chia sẻ]Liệu có thể dùng võ thuật chống lại 10 người cùng một lúc?Một võ sư/võ sĩ hay một người bình thường t...](https://img4.gyms1.com/810/089/745547718100899.jpg)
