07/27/2026
စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ ဖီဖာ ပြင်ဆင်နေချိန် အာဂျင်တီးနားအသင်းကို အင်ဖန်တီနို ချီးကျူး
ဖီဖာ (FIFA) ဥက္ကဋ္ဌ ဂျီယန်နီ အင်ဖန်တီနိုသည် အာဂျင်တီးနား ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌ ခလောဒီယို တာပီယာထံ ပေးပို့ခဲ့သည့် ပုဂ္ဂလိက ပေးစာတစောင် သတင်းမီဒီယာများသို့ ပေါက်ကြားသွားခဲ့ပြီးနောက် အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ပြဿနာတခု၏ ဗဟိုချက်သို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့သည်။
အဆိုပါ ပေးစာအတွင်း အင်ဖန်တီနိုက ၂၀၂၆ ကမ္ဘာ့ဖလား ပြိုင်ပွဲအတွင်း အာဂျင်တီးနားအသင်း၏ "ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုနှင့် စည်းကမ်းပြည့်ဝမှု" (Professionalism) ကို ချီးကျူးဂုဏ်ပြုခဲ့သည်။ သို့သော် ယင်းမှာ သူ၏ အဖွဲ့အစည်းကိုယ်တိုင်က အာဂျင်တီးနားအသင်း၏ ပြုမူဆောင်ရွက်ချက်များအပေါ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေးဆိုင်ရာ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ လုပ်ဆောင်နေသည်နှင့် လုံးဝ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေသည်။
အင်ဖန်တီနိုက လှိုက်လှိုက်လှဲလှဲ ဂုဏ်ယူကြောင်း စာရေးသားနေချိန်မှာပင် ဖီဖာ စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေး ကော်မတီက "ရန်လိုသော ပြုမူဆောင်ရွက်မှုများ၊ သန့်ရှင်းစွာ ယှဉ်ပြိုင်ရေး (Fair Play) မူများကို ချိုးဖောက်မှုများ" နှင့် "ကစားသမားများနှင့် တာဝန်ရှိသူများ၏ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်း အပြုအမူများ" နှင့် ပတ်သက်၍ ဖြစ်နိုင်ဖွယ်ရာ စည်းကမ်းဖောက်ဖျက်မှုများကို စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် တရားစွဲဆိုရေးအရာရှိတဦးကို ခန့်အပ်ပြီးဖြစ်နေသည်။
နယူးယောက်တွင် ပွဲသိမ်းခရာမှုတ်အပြီး ဖြစ်ပွားခဲ့သော ရိုက်ပုတ်မှု မြင်ကွင်းများသည် ဘောလုံးကမ္ဘာကို တုန်လှုပ်သွားစေခဲ့သည်။ ရုန်းရင်းဆန်ခတ်ဖြစ်ပွားစဉ် လီယန်ဒရို ပါရေးဒက်စ်က စပိန်နောက်ခံလူ အဲရစ် ဂါစီယာ၏ လည်ပင်းကို ညှစ်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရပြီး ဂါဗီကိုလည်း မြေပြင်ပေါ်သို့ ဆွဲလှဲခဲ့သည်။
နာဟူအယ်လ် မိုလီနာက စပိန်အသင်းခေါင်းဆောင် ရော့ဒရီထံသို့ ထိုးနှက်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်ဟု စွပ်စွဲခံထားရသည်။ သီယာဂို အယ်လ်မာဒါလည်း အဆိုပါ ရိုက်ပုတ်မှုအတွင်း ပါဝင်ပတ်သက်နေကြောင်း သတင်းရရှိသည်။
ပိုမို အံ့အားသင့်ဖွယ်ကောင်းသည်မှာ အကြမ်းဖက်မှုသည် ကစားသမားများအကြားတွင်တင် ရပ်တန့်မသွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အာဂျင်တီးနား နည်းပြအဖွဲ့ဝင် ရိုဘတ်တို အေယာလာသည်လည်း စပိန်ကစားသမားများနှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိပါးခိုက်ရန်ဖြစ်ပွားမှုတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
အဆိုပါ ခိုက်ရန်ဖြစ်ပွားမှုမှာ ခဏတာ စိတ်ဆိုးဒေါသထွက်မှုမျှတင် မဟုတ်ပေ။ အာဂျင်တီးနားအသင်းမှ ကစားသမား အများအပြားနှင့် နည်းပြအဖွဲ့ဝင်များသည် စပိန်ဘက်မှ တာဝန်ရှိသူများနှင့် ဘောလုံးကွင်းအနှံ့ နှုတ်ဖြင့်ရော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာပါ ထိပါးခိုက်ရန် ဖြစ်ပွားခဲ့ကြသည်။
အခြေအနေကို ပိုမိုဆိုးရွားစေသည်မှာ အာဂျင်တီးနား အဖွဲ့ဝင်များသည် ဆုဖလား ပေးအပ်ပွဲ အခမ်းအနားတွင် စပိန်အသင်းဘက်သို့ ကျောခိုင်းရပ်တည်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။
အင်ဖန်တီနိုက သူ၏ စာအတွင်း အာဂျင်တီးနားအသင်း၏ ဗိုလ်လုပွဲအထိ တက်ရောက်နိုင်ခဲ့မှုကို "ခမ်းနားထက်မြက်သော စွမ်းဆောင်ရည်" ဟု ဖော်ပြခဲ့ပြီး ယင်းက ပြိုင်ပွဲကြီးတခုလုံးကို ကမ္ဘာတဝှမ်းရှိ သန်းပေါင်းများစွာသော ပရိသတ်များကို ဆွဲဆောင်နိုင်သည့် "ထူးခြားပြောင်မြောက်သော ပွဲစဉ်တခု" ဖြစ်လာစေရန် ကူညီပေးခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။
သူက ကစားသမားများ၊ နည်းပြချုပ် လီယိုနယ် စကာလိုနီ၊ နည်းပြနှင့် ဆေးအဖွဲ့ဝင်များအပြင် ပြိုင်ပွဲတခုလုံးတွင် အသင်းကို ပံ့ပိုးပေးခဲ့သည့် ခရီးသွား ပရိသတ်များကိုပါ "လှိုက်လှိုက်လှဲလှဲ ဂုဏ်ယူကြောင်း" ပါရှိခဲ့သည်။
အခြေအနေများနှင့် ယှဉ်ကြည့်လျှင် အဆိုးရွားဆုံး ဖော်ပြချက်မှာ စာ၏ နိဂုံးပိုင်းတွင် ပါဝင်သည်။ "ဒီလို အောင်ပွဲတွေဟာ မဆုတ်မနစ် ကြိုးပမ်းမှု၊ စည်းကမ်းပြည့်ဝမှုနဲ့ သေးငယ်တဲ့ အသေးစိတ်ကိစ္စတွေအထိ အာရုံစိုက်မှုတို့ရဲ့ ရလဒ်တွေဖြစ်သလို၊ ဒီအံ့ဩဖွယ်ကောင်းတဲ့ အားကစားအပေါ်ထားရှိတဲ့ ချစ်မြတ်နိုးမှု၊ ကတိကဝတ်နဲ့ စိတ်စေတနာတို့ရဲ့ ရလဒ်လည်း ဖြစ်ပါတယ်" ဟု အင်ဖန်တီနိုက ရေးသားခဲ့သည်။
ဖီဖာဥက္ကဋ္ဌအနေဖြင့် ပြိုင်ပွဲ၏ ထိပ်တန်း အဆင့် (၃) နေရာတွင် ပြီးဆုံးခဲ့သည့် အသင်းများ၏ အဖွဲ့ချုပ်များထံ စာရေးသားပေးပို့လေ့ရှိသည့် အစဉ်အလာရှိရာ ပြင်သစ်ကို ၆-၄ ဂိုးဖြင့် အံ့ဩဖွယ် အနိုင်ရရှိပြီး ကြေးတံဆိပ်ရရှိခဲ့သည့် အင်္ဂလန်အသင်းထံသို့လည်း ပေးစာ ပေးပို့ခဲ့သည်။
အာဂျင်တီးနားအသင်းသည် ယခုပြိုင်ပွဲအတွင်း အငြင်းပွားဖွယ်ရာများနှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်မှာ ဗိုလ်လုပွဲ တခုတည်း မဟုတ်ပေ။
အင်္ဂလန်ကို ၂-၁ ဂိုးဖြင့် အနိုင်ရရှိခဲ့သည့် အကြိုဗိုလ်လုပွဲအပြီးတွင် အာဂျင်တီးနား ကစားသမားအချို့သည် "ဖော့ကလန်ကျွန်းများက အာဂျင်တီးနားပိုင်ဖြစ်သည်" ဟု ရေးသားထားသော ဘုတ်ပြားကို ကိုင်ဆောင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှ နယ်မြေအပေါ် အာဂျင်တီးနား၏ ကာလရှည်ကြာ အငြင်းပွားနေသည့် ပိုင်ဆိုင်ခွင့် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။
အင်ဖန်တီနို၏ စာတွင် ပွဲအပြီး ဖြစ်ပွားခဲ့သော အကြမ်းဖက်မှု သို့မဟုတ် နိုင်ငံရေးအရ တင်းမာစေသည့် စာတန်းပြသမှုတို့နှင့် ပတ်သက်၍ လုံးဝ ရည်ညွှန်းဖော်ပြထားခြင်း မရှိသည်မှာ ဖီဖာဥက္ကဋ္ဌ၏ ချီးကျူးလွန်းသည့် လေသံအပေါ် ပိုမို ဝေဖန်စရာ ဖြစ်စေခဲ့သည်။
ဖီဖာ၏ စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေး အဖွဲ့အစည်းသည် ဆက်လက် လုပ်ဆောင်လျက်ရှိသည်။ ဖီဖာ စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေး ဥပဒေ ပုဒ်မ ၃၆ အရ တရားစွဲဆိုရေးအရာရှိတဦးကို ပွဲအပြီးဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ရုန်းရင်းဆန်ခတ်မှုကို စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် တာဝန်ပေးအပ်ထားသော်လည်း ဆုံးဖြတ်ချက် ထွက်ပေါ်လာမည့် အချိန်ဇယားကို ထုတ်ဖော်ပြောကြားခြင်း မရှိသေးပေ။
တချိန်တည်းမှာပင် လူထု၏ ဒေါသမှာ လျှော့ပါးသွားမည့် လက္ခဏာ မရှိသေးပေ။ အာဂျင်တီးနားအသင်းအား အနာဂတ် နိုင်ငံတကာ ပြိုင်ပွဲများမှ ပိတ်ပင်ရန် တောင်းဆိုထားသည့် လက်မှတ်ရေးထိုးပွဲတွင် လက်မှတ်ပေါင်း ၂၃ သန်းကျော် ရရှိထားပြီးဖြစ်သည်။