12/03/2016
ตำลึงที่ปลูกไว้เล่นๆ ริมกำแพงบ้าน วันนี้สามารถเก็บยอดทำอาหารได้แล้วครับ ไม่น่าเชื่อว่าปลูกตำลึงไว้แค่ 3-4 ต้น สามารถเก็บยอดได้เยอะขนาดนี้ ถ้าขยันรดน้ำ ใส่ปุ๋ยบำรุง และเด็ดยอดบ่อยๆก็จะ มียอดตำลึงให้กินเรื่อยๆ ครับ ยอดตำลึงผมอวบเขียวน่ากินไหม ดังนี้วันนี้มารู้จักตำลึงกันให้มากกว่าเดิมดีกว่า
ตำลึงเป็นไม้เลื้อยที่มีมือเกาะใช้สำหรับเลื้อยเกาะต้นไม้ใหญ่หรือไม้ปักหลัก มีสีเขียวจัดเป็นสมุนไพรไทย ตำลึงมีชื่อท้องถิ่นอื่นอีกคือ ผักแคบ (ภาคเหนือ) แคเด๊าะ (กะเหรี่ยงและแม่ฮ่องสอน) ตำลึง,สี่บาท (ภาคกลาง) ผักตำนิน (ภาคอีสาน)
ลำต้นตำลึงเป็นเถาไม้เลื้อยเนื้อแข็ง ใบเป็นใบเดี่ยว มีลักษณะเป็น 3 แฉก หรือ 5 แฉก กว้างและยาวประมาณ 4-8 เซนติเมตร โคนใบมีลักษณะเป็นรูปหัวใจมีมือเกาะยื่นออกมาจากที่ข้อ ดอกเป็นดอกเดี่ยวหรือดอกคู่ มีลักษณะเป็นรูประฆัง กลีบดอกสีขาว แยกเพศอยู่คนละต้น ดอกออกตรงที่ซอกใบ ลักษณะของผลเป็นวงรีทรงยาวสีเขียวอ่อน เมื่อยามแก่จัดจะเป็นสีแดง เป็นที่ชื่นชอบของนกนานาชนิด
ในตำลึงมีสารเอนไซม์อะไมเลส ช่วยในการย่อยแป้ง และในตำลึงก็มีสารอาหารชื่อว่าบีตาแคโรทีน นิยมใช้ตำลึงประกอบอาหารโดยนำยอดตำลึงใส่ในแกงจืด แกงเลียง ใส่ไข่เจียว ชุบแป้งทอด ใส่อาหารประเภทก๋วยเตี๋ยว เกาเหลาเลือดหมู หรือแม้แต่การนำมาลวกจิ้มน้ำพริก ผลตำลึงอ่อนสามารถรับประทานได้ มีรสหวาน ถ้าแก่แล้วจะออกรสขม ผลตำลึงอ่อนนิยมนำไปแกงเผ็ด แกงคั่ว หรือแกงเขียวหวาน ทั้งยังสามารถนำไปแช่อิ่มหรือดองแบบเดียวกับแตงกวา นอกจากนี้ผมยังเคยเห็นการนำผลตำลึงสุกมาเลี้ยงนกด้วยครับ
เราสามารถขยายพันธ์ตำลึงได้โดยการเพาะเมล็ด หรือ ปักชำเถาแก่ เมื่อต้นกล้าตำลึงเริ่มงอก ต้องหาไม้ หรือ หาวัสดุทำค้างให้ตำลึง โดยตำลึงมีมือเกาะแตกออกบริเวณข้อของลำต้น มีลักษณะเป็นเส้นคล้ายหนวด สีเขียวอ่อน ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 1-2 มิลลิเมตร ยาว 10-20 เซนติเมตร จำนวนมือเกาะ 1 เส้น/ข้อ ส่วนปลายมีขนาดเล็กสุด และม้วนงอ ทำหน้าที่ม้วนงอเข้ายึดเกาะกับวัตถุรอบข้างเพื่อยึดให้ลำต้นเลื้อยแผ่ขึ้น ที่สูงได้ โดยการยึดของมือเกาะใช้ปลายหนวดม้วนเป็นเกลียวพันรอบวัตถุคล้ายสปริง ซึ่งจะใช้เวลาเพียงสั้นๆภายในรอบวัน และเมื่อตำลึงทอดยอดยาวต้องหมั่นเด็ดยอดเพื่อให้แตกยอดมากยิ่งขึ้น
นอกจากจะปลูกไว้ข้างบ้านเพื่อเก็บยอดกินในครัวเรือน ยังสามารถปลูกในเชิงการค้าได้ด้วยครับ
https://th.wikipedia.org/wiki/ตำลึง
http://www.vegetweb.com/ตำลึง/
http://puechkaset.com/ตำลึง/