28/12/2025
Minęły prawie cztery dekady a nadal jakże aktualne.
Źródło: Magazyn „TENIS” nr 2 z 1988 roku.
Załamania w czasie meczów tenisowych.
Podczas rozgrywania spotkań tenisowych zawodnicy mogą przeżywać różnego rodzaju załamania.
w sferze uderzeń tenisowych (techniki)
w sferze fizycznej
w sferze strategii i taktyki
w sferze emocjonalnej
w sferze mentalnej (umysłowej).
Punktem wyjścia do opanowania przez tenisistów załamań w czasie gry jest wiedza zawodnika o samym sobie i o tym co się z nim dzieje.
Zamiast być złym na siebie, że robisz błędy, że przegrywasz, zamiast winić siebie, zapytaj siebie jak i co robić, żeby było inaczej.
Przypomnij sobie, co jest z twoim drugim serwisem w ważnych momentach meczu.
Załamania w czasie gry wpływają na technikę twoich uderzeń tenisowych. Struktura techniki gry winna bazować na nawykach, aby pod wpływem emocji i nerwowości w czasie gry nie ulegała gała niekorzystnym zmianom – rozkładowi.
Jak wyglądają twoje rozwiązania taktyczne w czasie ważnych momentów meczu?
Wielu tenisistów uważa, że przełomowe momenty gry lub sytuacje ważne dla końcowego wyniku wymagają specjalnych, nadzwyczajnych zagrań. Zawodnicy dążą wtedy do szybkiego uzyskania punktu, wygrania za wszelką cenę piłki i przez to narażają się na częstsze popełnianie błędów, na załamania taktyki gry, którą wcześniej opracowali. Rozgrywając piłkę w ważnych momentach meczu graj ofensywnie i pewnie.
Obserwując różne mecze często można zauważyć, że zawodnik grając ofensywnie, w trudnych momentach spotkania, nagle zmienia taktykę, przestaje uderzać piłki, pcha je i
wyczekuje na błąd przeciwnika punkty.
Nie zmieniaj taktyki gry, która przynosi ci punkty.
Trudne są dla tenisistów załamania w sferze fizycznej Jak zachowujesz się w trudnych sytuacjach meczowych w czasie załamań fizycznych.
Czy między rozgrywanymi piłkami chodzisz szybciej niż zwykle?
Czy specjalnie robisz krótsze przerwy? Może w czasie załamania fizycznego masz rozbiegane oczy i myśli, może nie zachowujesz się rytualnie (jak to zwykle czynisz) przed wykonaniem serwisu, returnu lub przy zmianie stron kortu?
Gdy czujesz się zmęczony wyczerpany musisz chodzić wolniej wydłużać przerwy ale nie możesz pokazywać przeciwnikowi swojego zmęczenia i musisz być taki jakby nic ci się nie działo.
Jeżeli często załamujesz się fizycznie w czasie trudnych gier i to nie pozwala ci wygrywać spotkań, musisz wypracować nowy model zachowania się w czasie załamań Najczęściej załamania w sferze emocjonalnej zdarzają się po źle zagranej piłce, po popełnionym błędzie.
Nie obwiniaj się za popełniony błąd, nie nastawiaj się źle do siebie, nie załamuje się, natomiast ucz się sugerować i nastawiać pozytywnie.
Wszyscy tenisiści bezpośrednio po prze granej piłce po popełnionym błędzie są zdenerwowani i źli na siebie i na wszystko co ich otacza.
Pamiętaj, że nie możesz grać ze strachem przed możliwością popełnienia błędu, bo gra której towarzyszy strach, nie może być dobra, ani skuteczna.
W tych przypadkach zalecany jest relaks rozluźnienie. Całkowicie zrelaksowanego zawodnika należy mobilizować, ponieważ jego aktywacja jest za słaba i gra nie może być efektywna.
Nigdy nie poddawaj się i walcz na sto procent do ostatniej piłki. Po popełnionych błędach nie załamuj się i nie dekoncentruj.
Gdy w czasie gry popełnisz błąd, nie rozpaczaj, nie krzycz, skoncentruj się i walcz dalej jak gdyby nic się nie stało.
Czasem bierz specjalnie do treningowych spotkań gorszą rakietę. Nie narzekaj na nią w czasie gry, pokonuj trudności, które ci stwarza. Wszelkie tłumaczeniapopełnionych błędów wypowiedz po skończonym meczu.
Złość, którą przeżywasz w czasie meczu musisz właściwie skanalizować i wykorzystywać do pokonania na korcie przeciwnika. Musisz być odporny i nie załamywać się nie ani psychicznie.
Gdy przeciwnik zagoni cię, jesteś zmęczony, a twoje tętno osiąga 190/min, możesz być zły, ale gdy tętno zmniejsza się, powinieneś uspokajać się, wyciszać negatywne emocje. Jest to jakaś metoda, która winna cechować twoje zachowanie. Musisz uczyć się wyzwalać pozytywne emocje, ponieważ masz wtedy lepsze samopoczucie i mniej się meczysz.
Gdy badano pot zawodnika przeżywającego pozytywne emocje, miał on inny skład biochemiczny, niż wtedy gdy grał w złości.
Ucz się grać pod presją, ale bez napięcia. To jest trudne do wyuczenia, ale możliwe.
Załamania w sferze umysłowej wiążą się z wyobraźnią myśleniem tenisisty w czasie gry. Gdy zawodnik przegrywa kolejne punkty, rozgrywa już następne piłki, a myśli stale o tych poprzednich, przegranych. Niekiedy nie tylko myśli, a mówi do siebie negatywnie.
Samooskarżenia pogarszają tylko sytuacje. Czasami tenisista ma negatywne „wizje” (wyobrażenia) tego co będzie się działo w czasie meczu. Chciałby dobrze a wyobraża sobie źle.
Gdy grasz musisz mieć jasny, wyraźny i pozytywny obraz siebie i tego co będzie się działo.
Zacznij pracę nad sobą od dziś.
Określ jaki najczęściej przeżywasz rodzaj załamania podczas meczów.
Zbuduj obraz twojego zachowania podczas załamań.
Wypisz, co robisz źle i co powinieneś robić.
12 rad Jimiego Loehra dla wzmocnienia twojej psychiki:
1. Pamiętaj o kontroli wzroku, bo tam gdzie twój wzrok, tam twoje myśli. Między rozgrywanymi piłkami patrz na struny lub w ziemię. W czasie gry utrzymuj uwagę na rozgrywanym aktualnie punkcie.
2. „Pielęgnuj swoje rytualne zachowania” przed wykonaniem serwisu lub returnu. Te twoje zwyczajowe zachowania winny być stałe i takie same po wygranej, jak i po prze granej piłce. Masz wtedy czas, aby się zrelaksować i następnie skoncentrować przed rozgrywaniem następnego punktu.
3. Pamiętaj o zachowaniu własnego rytmu, aby utrzymać emocjonalną i mentalną równowagę.
4. Między rozgrywanymi punktami oddychaj głęboko, ponieważ przynosi to relaks. Rób wdech a potem wydech w momencie kontaktu z piłką. Nie musisz pojękiwać w czasie uderzeń, ale wydychaj powietrze.
5. Winna cię charakteryzować wysoka pozytywna aktywacja. Kiedy jesteś zmęczony i jesteś „na nie”, staraj się udawać, że czujesz się dobrze i przeżywasz dodatnie emocje.
6. Zachowuj spokój między rozgrywanymi piłkami, staraj się właściwie napinać i rozluźniać mięśnie, jest to dla ciebie bardzo ważna sprawa.
7. Gdy popełniasz błąd „nic się nie stało” odwracaj się od siatki i przeciwnika i zajmuj miejsce do rozegrania następnego punktu. Nie zapominaj o swoim zwyczajowym zachowaniu.
8. Stwarzaj zawsze pozory, że będziesz walczył do końca.
9. Staraj się unikać w czasie meczu negatywnej rozmowy ze sobą.
10. Gdy nie wiedzie ci się w czasie meczu, myśl pozytywnie a następnym punkcie, który
będziesz rozgrywać.
11. Wmawiaj sobie: „kocham walczyć”. Nie czuj się nieszczęśliwym, gdy walka jest „twarda”.
12. Rakieta ma być „zawsze w górze", bo to pomaga i „ja jestem w górze”. Po każdej skończonej piłce trzymaj rakietę w drugiej ręce „głową do góry” Czuj się dobrze i swobodnie; pokazuj to przeciwnikowi.
Opracowała: BARBARA DRAG
Opracowanie z materiałów przedstawionych przez JAMIEGO LOEHRA na Konferencji Trenerów i Instruktorów Tenisowych, odbytej w Warszawie w dniach 9-13 grudnia 1987 roku z udziałem trenera ITF N. Speara.
