15/11/2022
Begrijpend lezen is geen vak!
In het hedendaagse onderwijs hebben we het vaak over 21e eeuwse vaardigheden.
De belangrijkste vaardigheid is wel het begrijpen van teksten. Het is belangrijk voor het leren maar ook voor het dagelijks leven. Hoe moet je anders dat ingewikkelde recept maken, je Ikea kastje in elkaar zetten, de handleiding van de tv begrijpen, weten hoe je iets moet vinden op internet, of het wetenschappelijk artikel enigszins begrijpen in de krant.
In het onderwijs hebben we jarenlang begrijpend lezen als apart vak gezien. We leerden de kinderen met name tools zodat ze zo goed mogelijk zouden scoren op de Cito. We hadden het vooral over verwijswoorden en strategiekaarten. We gaven de kinderen wekelijks een niet authentieke tekst die altijd over een actualiteit ging. Vervolgens moesten de kinderen hier vragen over beantwoorden. De meeste kinderen kregen daarom ook een hekel aan begrijpend lezen. Stel je voor dat je een interessant artikel over een actualiteit in de krant leest en vervolgens allemaal multiple choice vragen moet beantwoorden over de tekst. Waarschijnlijk is je interesse ook snel naar een nulpunt gedaald.
Gelukkig begrijpen we steeds meer dat begrijpend lezen een vaardigheid is die je je eigen maakt door samen over de tekst te praten, de discussie aan te gaan en met elkaar te overleggen en te beargumenteren. Het begrijpen van teksten hangt samen met factoren als woordenschat, een technisch leesniveau, kennis, interesse en motivatie.
We moeten daarom een rijk gevarieerd aanbod van teksten aanbieden die authentiek zijn, niet versimpeld maar goed opgebouwd. Denk hierbij aan prentenboeken, gedichten, brieven, delen uit kinderboeken, een recept of een recensie.
De inhoud van de teksten staat centraal en niet het aanleren van strategieën.
Natuurlijk is er ook aandacht voor strategieën zoals een tekst samenvatten, onderstrepen en teruglezen maar deze strategieën zijn een middel om de tekst beter te kunnen begrijpen en geen doel op zich.
Het tekstbegrip wordt nog beter geoefend als we de teksten koppelen aan andere vakken op school zoals taalopdrachten, schrijfopdrachten of zaakvakken.
Ook thuis kunnen we werken aan de leesmotivatie van onze kinderen.
Door de kinderen een half uur per dag te laten lezen (niet op mobieltjes) maar in een mooi kinderboek, zelf ook het goede voorbeeld te laten zien door regelmatig een boek te lezen en liefst elke dag een stukje voor te lezen werken we actief mee aan het vergroten van de leesmotivatie bij kinderen.
