23/04/2018
Mooi verwoord door een rouwzuster... laten we echt aandacht hebben voor de ander, luisteren naar wat er in de ander omgaat en voelen wat diegene nodig heeft... Op het moment van verlies, maar ook na 1 week, 1 maand, 1 jaar, etc.
Onlangs verloor iemand die ik ken een geliefde.
Hij had moeite met het hardop uitspreken van het gebeurde: het verlies was zo rauw, de rouw zo verscheurend, zijn taal was verstomd. Toen uiteindelijk duidelijk werd wat er aan de hand was, kwamen er een paar reacties op social media:
sterkte
oh wat erg.
gecondoleerd.
wat is er gebeurd
sterkte
Ik keek naar de woorden
en ken die woorden van eigen situaties
en ik voelde zijn verlammende allesomvattende verscheurdheid
de zware en donkere deken van verdriet
zijn stille schreeuwen en ik dacht:
Sterkte.
?
Is dat dan het enige wat we kunnen zeggen tegen iemand in pijn?
Sterkte met een punt erachter?
Waarom wensen we iemand in die situatie sterkte?
Sterkte om te dragen?
Om de situatie aan te kunnen?
Wat zou ik zelf willen horen in een dergelijke situatie?
Iedereen reageert anders op sterven en dood. De een raakt verlamd, de ander schreeuwt, weer een ander wil praten, soms wil men gewoon met rust gelaten worden. We weten het niet. Zeker niet op social media, waar velen van ons nu gebruik van maken. We weten niet wat er achter de schermen gebeurd. Sommige mensen willen omarmd worden, contact maken en delen, en anderen willen onder een deken verdwijnen in het Niets.
Taal is machtig, taal is krachtig. Als er een ziel naar de andere kant gaat, is dat levenveranderend voor de achterblijvers. De overledene heeft een pad te volgen, maar de achterblijver ook.
Misschien heeft onze taal meer mogelijkheden om iemand te ondersteunen dan 'sterkte'
In het Engels zeggen ze soms
I'm so sorry for your loss'
Dat klinkt fijn.
Ik leef met je mee, kan ik iets voor je doen, ik hou van je, je hebt mijn schouder, ik geef je een kus op je wang, of-
wil je dat ik voor je bid, een kaarsje aansteek, ik zie je pijn, ik voel je verdriet, kan ik een beetje van je last dragen, wil je alleen zijn, wil je erover praten- zullen we samen dragen, of
ik ben er voor je
Of misschien andere termen die passend zijn bij de persoon, bij de au, voor zover we dat weten en kunnen inschatten. Misschien niet als een openbare reactie maar misschien prive.
Misschien is 'sterkte' best een goede uitdrukking. Je wenst iemand kracht. Je geeft een reactie, en dat is op zich al fijn voor de nabestaande. Misschien weet je niet wat je moet zeggen. Misschien zou je dat kunnen zeggen: 'ik weet niet wat te zeggen..'
En misschien is het tijd om na te denken over andere taalmogelijkheden. Desnoods maken we nieuwe woorden: het kan allemaal.
(eigen foto)