03/11/2023
Hou je hersenen in optimale conditie door muziek te maken, adviseert neurowetenschapper Erik Scherder. Als persoonlijke impuls bezocht ik recent de tweedaagse 'Improviseren' van Classic Jamming in Groningen. Als groep van tien muzikanten kregen we workshops van een keur aan docenten. Overall, bleek het een grote les in samenwerking waar we volgens mij ook in organisaties veel profijt van kunnen hebben.
Zo was er het briljant eenvoudige inzicht van Arman Ameri Maha dat om samen te presteren je ook samen moet inspelen. De docent begon met ademhalingsoefeningen, liet ons bekende en minder bekende toonladders spelen, bracht verschillende ritmes en melodielijnen in en nam ons 'spelenderwijs' mee naar een voor ons onbekend muziekstuk (een Indiase raga). Onder leiding van improvisatiepionier Michael Moore werden de contrasten van de muziek uitvergroot zoals 'hard en zacht', 'harmonie en strijd', 'zakelijk en gepassioneerd', met als ultiem contrast: het binnen de groep laten rouleren van de rol van muzikant, dirigent en componist.
Het moge duidelijk zijn dat het voor iedereen een spannende tweedaagse was met schijnbaar een huiveringwekkend appel op individuele vaardigheden zoals muzikaliteit, creativiteit en lef. En daar zat hem wat mij betreft de crux. Docent Jenifer Yáñez Villahermosa had bij aanvang van de tweedaagse de perfecte toon gezet - ‘Het gaat hier niet om jou, maar om de anderen!’ - met drie eenvoudige regels voor samenwerking ‘Blijf in het hier en nu’ (laat je oordelen even achterwege), ‘Omarm wat je aangereikt krijgt' (‘ja en’, in plaats van ‘ja maar’ of ‘nee’) en wat mij betreft de belangrijkste ‘Help de ander shinen’. Omarm ingebrachte muzikale ideeën, ook al klinken ze eerst misschien raar of zelfs vals. Herhaal, verrijk en bouw uit. Zorg dat de ander zich deel weet van creatieve muzikale groep met lef.
De resultaten waren ernaar. Ik ben nog nooit zo in de flow geweest en heb nog nooit zoveel spannende muziek gehoord. Met dank aan Merel Wentink, Myrthe Bosshart en Jan Ruerd Oosterhaven voor het initiatief. Improviseren, ik kan het iedereen aanbevelen!
Natuurlijk ben ik benieuwd of de ideeën en oefeningen zich met dezelfde resultaten naar organisaties en andere dan muzikale teams laten vertalen. Ook benieuwd, of heb je ervaring, laat het me weten!