07/12/2021
Bijna elke dag zadelen we ons paard op en rijden we, maar waarschijnlijk sta je er niet bij stil welk effect dit heeft op het paard. Zodra we een paard zadelen, beïnvloeden we het paard door middel van gewicht van het tuig en de ruiter, maar ook druk van bijvoorbeeld de singel op het borstbeen. Dit is niet direct goed of slecht, maar ik vind het wel belangrijk dat je er bewust van bent en er over na denkt.
Het gewicht van de ruiter in het zadel geeft natuurlijk druk op de rug. In stap is de totale druk op de rug ongeveer gelijk aan het gewicht van de ruiter, maar wat niet iedereen weet is dat de druk toeneemt in een andere gang. In draf kan dit toenemen tot twee keer het ruitergewicht en in galop zelfs 2.5 maal (1). Een goed passend zadel verdeelt deze druk zo gelijk mogelijk over de rug van het paard. Toch heeft de druk, ook met een goed passend zadel, verschillende effecten op het paard.
Onderzoek heeft laten zien dat een zadel met gewicht van de ruiter de houding van de rug beïnvloedt. In alle drie de gangen laat het paard de rug wat zakken, ofwel ‘hol’, als gevolg van het gewicht. Alleen een zadel of longeersingel zonder extra gewicht had geen meetbaar effect op de rug. Wanneer een paard de rug hol maakt, komen de uitsteeksels van de ruggenwervels dichter bij elkaar. Ook geeft de aangepaste houding veranderde druk en spanning in de zachte weefsels, zoals spieren en banden. (2)
Het paard compenseert de veranderde houding van de rug zelf in zijn bewegingen (2). Dit doen ze door het voorbeen verder naar achteren te bewegen en het achterbeen verder onder zich te plaatsen. Als ruiter kun je invloed hebben op het tegengaan van het zakken van de rug. Door het paard zo te rijden dat het zijn buikspieren correct aanspant, wordt de rug weer omhoog gebracht. Dit is uiteraard makkelijker gezegd dan gedaan. Hopelijk is dit na het lezen van dit stukje wel de moeite waard om naar te streven.
(1) Fruehwirth, B., Peham, C., Scheidl, M. and Schobesberger, H. (2004) Evaluation of pressure distribution under an English saddle at walk, trot and canter Equine vet. J. 36 (8) 754-757
(2) De Cocq, P., van Weeren, P.R. and Back, W. (2004) Effects of girth, saddle and weight on movements of the horse Equine vet. J. 36 (8) 758-763
Foto: Gemma Jansen