04/05/2026
“အပူဒဏ် နှင့် ကျန်းမာရေး”
🌞ယခုလိုပူပြင်းသော ရာသီဥတု အချိန်အခါတွင်
သာမန်ထက်လွန်ကဲသောအပူဒဏ်ကို နေ့စဉ်ခံစားနေရကြသည်။ ယခုရက်ပိုင်းများအတွင်း အပူဒဏ်သည် ပိုမိုမြင့်တက်လာနေသည်။ အပူဒဏ်ပြင်းထန်သည်နှင့်အမျှ
အပူချိန်မြင့်မားခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်နေသော ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာပြသနာများပိုမိုဖြစ်ပေါ်လာနိုင်လေဖြစ်သည်။
⭐️ချွေးထွက်များခြင်း ၊ ရေနှင့်ဓာတ်ဆားဓာတ်များဆုံးရှုံးခြင်း၊ မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ်အပူအအေးမမျှတခြင်းနှင့် ခန္ဓာကိုယ်အပူထိန်းညှိမှုစနစ်
ချို့ယွင်းသွားခြင်း နှင့်နောက်ဆက်တွဲသတိထားရမည့်
အပူဒဏ်ကြောင့်ကြွက်တက်ခြင်း၊ ပင်ပန်းနုံးခွေခြင်း၊ အပူလျှပ်ခြင်းစသည်တို့သည်နွေအပူဒဏ်နှင့်အတူ ယှဉ်တွဲလေ့ရှိသည်။
✨အပူဒဏ်ကြောင့်ဖြစ်သည့် ကျန်းမာရေးပြသနာများအနက် အပူလျှပ်ခြင်း (Heat Stroke) သည် အသက်အန္တရာယ်ထိခိုက်နိုင်သော အရေးပေါ်အခြေအနေတစ်ခုဖြစ်သည်။ Heat Stroke တွင် ခန္ဓာကိုယ်အပူချိန်သည် 40 C (104 F) အထက်မြင့်တက်သွားပြီး
ဦးနှောက်နှင့်အာရုံကြောစနစ်ကို ရုတ်တရက်ထိခိုက်စေနိုင်သောအခြေအနေတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကာကွယ်နိုင်သော်လည်းအချိန်မီကုသမှုခံယူရန်လိုအပ်သည်။
🌟အပူဒဏ်အန္တရာယ်ပိုမိုခံစားရနိုင်သောအုပ်စုများ🌟
- ကလေးငယ်များ
- သက်ကြီးရွယ်အိုများ
- နာတာရှည်ရောဂါအခံရှိသူများ
- အရက်သေစာသောက်သုံးသူများ
-အပူဒဏ်ကိုခံနိုင်ရည်မရှိသူများ
- အပူချိန်မြင့်သောပတ်ဝန်းကျင်နှင့် အချိန်ကြာမြင့်စွာထိတွေ့မှုရှိသူများ
- အလွန်ပူသည့်အချိန်တွင် ပြင်းထန်စွာအလုပ်လုပ်သူများ
- ပြင်ပ (outdoor area) တွင် လေ့ကျင့်ခန်းပြုလုပ်သူများ
🟢အပူလျှပ်ခြင်းလက္ခဏာများ🟢
- ရှေ့ပြေးလက္ခဏာများအဖြစ် မူးဝေခြင်း၊ချွေးအလွန်အကျွံထွက်ခြင်း၊ သွေးခုန်နှုန်းမြန်ခြင်း၊ ကြွက်တက်ခြင်းတို့ကိုမြင်တွေ့ရလေ့ရှိပြီး
- နောက်ဆက်တွဲအဖြစ် စိတ်ရှုပ်ထွေးခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ချွေးလုံးဝမထွက်တော့ခြင်း၊ အရေပြားနီမြန်းရျ်ပူရှိန်းရှိန်းဖြစ်ခြင်း ၊တက်ခြင်း ၊ သတိလစ်ခြင်းတို့ကို ကြံုတွေ့ရနိုင်သည်။
- ထို့အပြင် ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း မြင့်တက်နေသောအတွင်းပိုင်းအပူချိန်ကို အချိန်မီမထိန်းချုပ်နိုင်ပါက အပူရှိန်များဆက်တိုက်မြင့်တက်လာပြီး ကြွက်သားဆဲလ်များ၊ ကျောက်ကပ်နှင့်အခြားသောကိုယ်တွင်းအင်္ဂါများပျက်စီးခြင်းအထိဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါသည်။
✅အပူလျှပ်ခြင်းအတွက် အခြေခံကုသနည်း(ရှေးဦးသူနာပြုစုနည်း)✅
- လေဝင်လေထွက်ကောင်းသောနေရာကိုရှာဖွေပြီး
ထိုနေရာသို့ လူနာကိုအမြန်ရွှေ့ပြောင်းခြင်း(အရိပ်ရသော/လေအေးပေးစက်ရှိသောနေရာ)
- အဝတ်အစားအပို/အထူများကိုဖယ်ရှားရျ် ချောင်ချောင်ချိချိဖြစ်အောင်ထားပါ
- ကိုယ်ခန္ဓာအပူချိန်ကျဆင်းစေရန် ကိုယ်ပေါ်သို့ရေဖျန်းခြင်း၊ ချိုင်းကြားနဲ့လည်ပင်းနားတစ်ဝိုက်၊ပေါင်ခြံနေရာများကို
ရေစိမ်အဝတ်နှင့်ရေပတ်တိုက်ပေးခြင်း၊ ပန်ကာလေမှုတ်ခြင်း၊ ယပ်ခတ်ပေးခြင်း
- လူနာသတိရှိနေပါက ရေကိုတစ်ငုံချင်းစီတိုက်ပေးခြင်း၊ ဓာတ်ဆားရည်တိုက်
ခြင်း
- နှလုံးဆီသို့ သွေးလည်ပတ်မှုကောင်းစေရန်ခြေရင်းဘက်ကိုမြှင့်ထားရျ် ပက်လက်အနေအထားဖြင့်ထားခြင်း
- ပိုရျ်အခြေအနေဆိုးလာပါက အရေးပေါ်အကူအညီတောင်းခံရျ် ဆေးရုံ/ဆေးခန်းသို့ပို့ဆောင်ခြင်း
➡️အပူဒဏ်ကိုကာကွယ်လျှော့ချရန်နည်းလမ်းများ⬅️
၁။ အရိပ်ရသောနေရာများ, အမိုးအကာအောက်အေးသောနေရာများ, လေဝင်လေထွက်ကောင်းသော
နေရာတွင်နေထိုင်ပါ။
၂။ ပေါ့ပေါ့ပါးပါး ချောင်ချောင်ချိချိနှင့် လေဝင်လေထွက်ကောင်းသော အဝတ်အစားများကို ရွေးချယ်
ဝတ်ဆင်ပါ။
၃။ ရေဓာတ်ပြည့်ဝစွာနေပါ။ ရေကိုတစ်ရက် (၂လီတာ-၃လီတာခန့်) သောက်သုံးပေးခြင်း, အရည်ရွှမ်းရျ်လတ်ဆတ်သော အသီးအနှံများစားပေးခြင်း, လတ်ဆတ်သော အသီးဖျော်ရည်များသောက်သုံးခြင်း
တို့ကိုပြုလုပ်ပေးနိုင်သည်။ အလွန်ချွေးထွက်များပါက
ဓာတ်ဆားရည်နှင့် sports drinks များကိုသောက်သုံး
ပေးနိုင်သည်။
၄။ အစားအစာများကို တစ်ခါစားပမာဏနည်းနည်းဖြင့် အကြိမ်ရေများများစားပေးခြင်း။
၅။ အရက်သေစာသောက်စားခြင်းကို မပြုလုပ်သင့်ပါ။
၆။ နေအပူချိန်အလွန်ပြင်းသော မနက် ၁၀ နာရီမှ ညနေ ၄ နာရီအတွင်း မလိုအပ်ဘဲ အပြင်ထွက်ခြင်းကို ရှောင်ပါ။
မဖြစ်မနေထွက်ရမည်ဆိုပါက ထီး,ဦးထုပ်ဆောင်းခြင်း,
နေကာမျက်မှန်တပ်ခြင်း နှင့် sunscreen လိမ်းသွားခြင်းတို့ကိုပြုလုပ်သင့်သည်။
၇။ ပူပြင်းသောအချိန်တွင် ပြင်ပအရိပ်မရှိသောနေရာတွင်
ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားအားကစားပြုလုပ်ခြင်း, လေ့ကျင့်ခန်း
အပြင်းအထန်လုပ်ခြင်းတို့ကို မပြုလုပ်သင့်ပါ။ နွေရာသီကာလတွင် မနက်စောစောနှင့် ညနေခင်းနေအေးသော
အချိန်များတွင်သာ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားလေ့ကျင့်ခန်း
ပြုလုပ်သင့်သည်။
၈။ နေပူထဲ(အပြင်)က ပြန်ရောက်ရောက်ချင်း ခြေလက်ဆေးခြင်း, ရေချိုးခြင်း အစရှိသည်တို့ကိုရှောင်ကြဉ်ပါ။
Thank you so much !!!
Dr. Aaron
