22/02/2026
Ο ρόλος του γονέα στην εξέδρα
Πώς μπορεί να αποτελέσει παράγοντα σταθερότητας και ενίσχυσης της αγωνιστικής απόδοσης
Χθες αναδείχθηκαν παράγοντες που ενδέχεται να επηρεάζουν αρνητικά την απόδοση ενός παιδιού από την εξέδρα.
Σήμερα το ενδιαφέρον στρέφεται στη θετική διάσταση: πώς η γονεϊκή παρουσία μπορεί να λειτουργήσει ενισχυτικά.
Στο καράτε, το παιδί αγωνίζεται μόνο του στο tatami.
Ο προπονητής καθοδηγεί στρατηγικά, όμως η απόφαση της στιγμής ανήκει στον ίδιο τον αθλητή.
Η εξέδρα δεν αποτελεί χώρο τεχνικής παρέμβασης.
Μπορεί όμως να λειτουργήσει ως σταθερός συναισθηματικός άξονας.
Συγκεκριμένα:
1. Πριν τον αγώνα: Το πλαίσιο ασφάλειας
Πριν από κάθε αγώνα, το παιδί χρειάζεται να γνωρίζει ότι η αξία του δεν εξαρτάται αποκλειστικά από το αποτέλεσμα.
Ένα μήνυμα όπως:
«Είμαι εδώ για σένα, ό,τι κι αν γίνει»
ή
«Χαίρομαι που σε βλέπω να αγωνίζεσαι»
δημιουργεί αίσθημα αποδοχής και μειώνει το άγχος αξιολόγησης.
Η αίσθηση ασφάλειας επιτρέπει αγωνιστική ελευθερία και καθαρή σκέψη.
2. Κατά τη διάρκεια του αγώνα: Σταθερότητα και απλότητα
Η αγωνιστική καθοδήγηση ανήκει στον προπονητή.
Η γονεϊκή παρουσία μπορεί να παραμείνει σταθερή, ήρεμη και υποστηρικτική.
Σύντομα, θετικά και μη παρεμβατικά μηνύματα λειτουργούν ενισχυτικά, όπως:
– «Μπράβο»
– «Συνέχισε»
– «Καλή προσπάθεια»
– «Πίστεψε το»
– «Μαζί σου»
Αντίθετα, φράσεις τεχνικής καθοδήγησης όπως
«Χτύπα τώρα», «Μπες μέσα», «Κάνε αυτό που σου είπα»
μεταφέρουν σύγχυση και αυξάνουν το γνωστικό φορτίο.
Η απλότητα σταθεροποιεί.
Η υπερπληροφόρηση αποδιοργανώνει.
3. Μετά τον αγώνα: Η πρώτη φράση έχει σημασία
Η πρώτη αντίδραση μετά τον αγώνα διαμορφώνει τον τρόπο με τον οποίο το παιδί θα ερμηνεύσει την εμπειρία.
Φράσεις όπως:
– «Είμαι περήφανος για την προσπάθειά σου»
– «Μου άρεσε που δεν σταμάτησες»
– «Τι ένιωσες μέσα στον αγώνα;»
ενισχύουν την αυτοπεποίθηση και βοηθούν το παιδί να επεξεργαστεί την εμπειρία με ασφάλεια.
Αντίθετα, φράσεις όπως:
– «Γιατί δεν έκανες αυτό;»
– «Έπρεπε να κάνεις εκείνο»
– «Σου το είχα πει»
μετατοπίζουν την εστίαση από τη μάθηση στην ενοχοποίηση και αυξάνουν το άγχος απόδοσης.
Η τεχνική αξιολόγηση αποτελεί ευθύνη του προπονητή.
Η γονεϊκή στάση εστιάζει στη συναισθηματική σταθερότητα.
4. Μακροπρόθεσμα: Ταυτότητα πέρα από το αποτέλεσμα
Όταν το παιδί δεν ταυτίζει την προσωπική του αξία αποκλειστικά με τη νίκη:
– ρισκάρει περισσότερο,
– αγωνίζεται δημιουργικά,
– επιστρέφει πιο γρήγορα μετά από ήττα.
Η αυτοπεποίθηση οικοδομείται μέσα από συνέπεια, εμπιστοσύνη και σταθερότητα — όχι μέσα από πίεση για αποτέλεσμα.
Ο ρόλος του προπονητή είναι η αγωνιστική στρατηγική.
Ο ρόλος του γονέα είναι η ρύθμιση του συναισθηματικού περιβάλλοντος.
Ο ρόλος της Ομοσπονδίας
– Καθορίζει σαφές πλαίσιο ρόλων και ευθυνών στον αγωνιστικό χώρο.
– Έχει θέσει ως στρατηγική προτεραιότητα την ενίσχυση της επιμόρφωσης προπονητών και στελεχών σε ζητήματα παιδαγωγικής και αθλητικής ψυχολογίας, στο πλαίσιο της Σχολής Προπονητών και σχετικών εκπαιδευτικών πρωτοβουλιών.
– Δρομολογεί τη συνεχή επικαιροποίηση του κανονιστικού πλαισίου με γνώμονα την προστασία της σωματικής και ψυχικής ασφάλειας των αθλητών.
– Προχωρά στον σχεδιασμό οργανωμένων ενημερωτικών παρεμβάσεων προς γονείς και συλλόγους, με στόχο τη διαμόρφωση κουλτούρας σεβασμού στην εξέδρα.
Η αγωνιστική επιτυχία δεν είναι μόνο αποτέλεσμα τεχνικής κατάρτισης.
Είναι αποτέλεσμα κουλτούρας.
Και η κουλτούρα διαμορφώνεται συλλογικά — από προπονητές, γονείς, στελέχη και αθλητές.
📚 Ενδεικτική Βιβλιογραφία (APA 7th ed.)
---Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2000). The “what” and “why” of goal pursuits: Human needs and the self-determination of behavior. Psychological Inquiry, 11(4), 227–268.
---Dweck, C. S. (2006). Mindset: The new psychology of success. Random House.
---Weinberg, R. S., & Gould, D. (2019). Foundations of sport and exercise psychology (7th ed.). Human Kinetics.
---Weiss, M. R. (Ed.). (2004). Developmental sport and exercise psychology: A lifespan perspective. Fitness Information Technology.
