02/06/2026
“Stoppen met roken maakt je metabolisme kapot.”
Dat hoor je vaak.
Maar wanneer we naar de wetenschappelijke literatuur kijken, blijkt het verhaal een stuk genuanceerder.
Ni****ne verhoogt inderdaad het energieverbruik, verhoogt tijdelijk de ruststofwisseling en onderdrukt de eetlust. Onderzoek toont dat roken het 24 uurs energieverbruik met ongeveer 10% kan verhogen, wat neerkomt op ongeveer 140 tot 200 kcal per dag. (Hofstetter et al., 1986)
Wanneer je stopt met roken, valt dat effect weg. Je verbruikt dus iets minder energie, maar dat lijkt niet de belangrijkste verklaring voor de gewichtstoename die vaak volgt.
Een klassieke studie van Stamford et al. (1986) vond dat mensen die stopten met roken gemiddeld 227 kcal per dag extra begonnen eten. De onderzoekers berekenden dat deze hogere calorie inname ongeveer 69% van de gewichtstoename verklaarde.
Met andere woorden: de grootste oorzaak lijkt niet een enorme daling van het metabolisme te zijn, maar vooral een stijging van de calorie inname.
Een grote meta analyse gepubliceerd in The BMJ (Aubin et al., 2012) onderzocht duizenden ex rokers en vond:
• Gemiddeld +4 tot +5 kg na 12 maanden
• Meeste gewichtstoename in de eerste 3 maanden
• Ongeveer 16% verloor zelfs gewicht
• Ongeveer 13% kwam meer dan 10 kg bij
De huidige wetenschappelijke literatuur suggereert dus dat gewichtstoename na stoppen met roken vooral veroorzaakt wordt door:
1. Meer calorieën eten
2. Meer snackgedrag
3. Wegvallen van de eetlustremmende werking van ni****ne
4. In mindere mate een daling van het energieverbruik
Referenties:
1. Hofstetter et al. Increased 24-hour Energy Expenditure in Cigarette Smokers. NEJM, 1986.
2. Stamford et al. Effects of Smoking Cessation on Weight Gain, Metabolic Rate and Caloric Consumption. American Journal of Clinical Nutrition, 1986.
3. Aubin et al. Weight Gain in Smokers After Quitting Ci******es: Meta-analysis. BMJ, 2012.
