31/03/2025
Faalangst vs. faalmoed
door Katrien Seynaeve
‘Iets nieuws beginnen betekent altijd dat je even wankelt, maar daar moet je je niet door laten afschrikken’
(Uit: Faalmoed en andere filosofische overdenkingen, Stine Jensen, 2021)
Als loopbaancoach die nu toch al een tiental jaar op de teller heeft staan, sta ik er soms bij stil hoe verschillend elke begeleiding weer is. Wat uiteraard samenhangt met de grote diversiteit aan loopbaanvragen en manieren waarop iedereen in het leven en de eigen loopbaan staat. Maar in dat beschouwend terugblikken komen tegelijk ook weer heel universele thema’s naar boven. Aan dit soort reflecties koppel ik graag een aantal inzichten uit mijn opleiding ‘master in de wijsbegeerte’ die ik sinds een aantal jaar volg.
Zo kwam ik een artikel tegen van een filosofe die van ‘falen’ het leidend thema van haar denken en schrijven heeft gemaakt. En laat dit net zo’n universeel thema zijn dat heel vaak, zoniet altijd, wel aan bod komt in een coachingtraject: wel willen veranderen, maar de stap (nog) niet durven zetten, vaak vanuit een angst om te mislukken of mislukt te zijn. Ben ik wel de geschikte persoon voor die nieuwe job? Zal ik wel aan alle verwachtingen voldoen? Zal ik geen spijt hebben van mijn beslissing? Enz. …
Maar wat betekent het dan precies om te ‘falen’?
Falen doe je altijd tegenover iets of iemand: je omgeving, je leidinggevende, je eigen doelen, een norm … Het is niet zomaar een kleine mislukking. Nee, als je faalt, doet dat iets met je zelfbeeld. Je hebt het gevoel dat jij helemaal of gedeeltelijk de schuld bent van dat falen. Maar één van de belangrijkste lessen over falen komt uit de Oosterse filosofie en luidt dat je moet proberen om jezelf niet compleet te identificeren met je succes, noch met je falen. Dat wapent je tegen faalangst en prestatiedruk, maar het is zeker geen gemakkelijke klus.
Filosofe Stine Jensen pleit voor faalmoed. Dit concept staat tussen faalangst en faalovermoed in. Bij faalangst raak je verlamd. Bij faalovermoed denk je dat je alles kan en vergeet je te reflecteren. Faalmoed staat aarzeling en angst toe. Je weet immers dat het fout kan gaan… en toch doe je het.
De Deense filosoof Sören Kierkegaard zei: "Durven is je evenwicht verliezen, niet durven is jezelf verliezen.” M.a.w. je leert niet leven door altijd angstvallig perfectie na te streven en ieder risico op mislukken te mijden. Stel dat je heel graag een zelfstandig bijberoep wil opstarten en je onderneemt niets, uit angst voor mislukking, dan zal je nooit weten wat het was geworden...
Worstel je soms ook met dit soort vragen over wat het betekent om te (mogen) falen? Misschien kan een loopbaancoach wel net het ‘duwtje’ zijn dat jij nodig hebt om jouw faalangst om te buigen naar ‘faalmoed’ 😊. Neem gerust contact op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek via https://www.positivibes.be/loopbaanbegeleiding
Katrien Seynaeve, loopbaancoach in Antwerpen voor Positive Vibes