25/04/2026
Vào ngày 9 tháng 8 năm 1942, một trận đấu diễn ra tại Kiev trước sự chứng kiến của khoảng 2000 khán giả. Một bên là đội bóng đại diện cho quân đội Đức, bên còn lại bao gồm những cựu cầu thủ chuyên nghiệp Liên Xô, tất cả đều bị ép buộc phải làm việc dưới xưởng làm bánh để phục vụ cho quân đội Đức.
Mọi chuyện bắt đầu vào mùa thu 1941, khi Kiev đã thất thủ hoàn toàn trước cuộc tấn công chớp nhoáng của quân đội Đức. Hàng ngàn lính Hồng quân đã hy sinh hoặc bị bắt làm tù binh, trong khi những người dân thường ở lại phải đối mặt với một chế độ cai trị tàn nhẫn. Nhằm nâng cao hình ảnh bản thân cũng như xoa dịu dân chúng, Đức thường tổ chức các trận đấu bóng đá.
Trong bối cảnh đó, Nikolai Trusevich - cựu thủ môn lừng danh một thời của Dynamo Kiev - hiện đang có việc làm tại xưởng bánh mì số 1 tại Kiev. Nhờ mạng lưới của mình, Trusevich đã tập hợp được các cựu đồng đội từ Dynamo Kiev và Lokomotiv Kiev. Họ lấy tên đội là FC Start. Họ chơi bóng không chỉ để sinh tồn mà còn vì tình yêu mãnh liệt với môn thể thao này.
Mọi sự chú ý đổ dồn vào FC Start khi họ đăng kí vào giải đấu do Đức tổ chức, và liên tục nghiền nát những đội bóng đến từ Liên Xô, Hungary, Đức,... theo ghi chép từng để lại, FC Start đã toàn thắng cả 7 trận, ghi 37 bàn và chỉ để thủng lưới có 8 bàn. FC Start đã biến giải đấu tuyên truyền của Đức Quốc xã thành một sân khấu tôn vinh tinh thần Liên Xô.
Sự thống trị của FC Start làm giới lãnh đạo Đức bẽ mặt. Không thể chấp nhận việc một đội bóng địa phương liên tục đánh bại những đội quân tinh nhuệ, Đức tung ra "vũ khí tối thượng": đội bóng Flakelf. Đây là một tập hợp các cầu thủ thể thao xuất sắc nhất của Lực lượng Không quân Đức. Tuy vậy, trái với kì vọng của Đức, vào ngày 6 tháng 8 năm 1942, FC Start dễ dàng đè bẹp Flakelf với tỷ số 5-1. Thất bại nhục nhã này khiến chính quyền Đức vô cùng tức giận. Họ ngay lập tức dán áp phích khắp thành phố, dùng từ "Trả thù" (Revenge) để thông báo về một trận tái đấu được tổ chức gấp rút chỉ ba ngày sau đó.
Vào ngày trận đấu định mệnh diễn ra, áp lực bắt đầu ngay từ trong phòng thay đồ. Một sĩ quan mặc quân phục bước vào, tự xưng là trọng tài và lạnh lùng yêu cầu các cầu thủ Liên Xô phải tuân thủ mọi luật lệ, đồng thời ép họ phải giơ tay thực hiện kiểu chào trước trận đấu. Nhưng 11 cầu thủ FC Start đã từ chối giơ tay chào, thay vào đó là khẩu hiệu truyền thống của Liên Xô được hô vang một cách dõng dạc.
Trên sân, các cầu thủ Flakelf dùng mọi thủ đoạn bạo lực. Thủ môn Trusevich thậm chí bị đá thẳng vào mặt đến bất tỉnh, dẫn đến bàn thua đầu tiên. Tuy vậy với tinh thần thép và kĩ năng tuyệt vời, họ vẫn có thể lội ngược dòng và kết thúc hiệp 1 với tỉ số 3-1.
Giờ nghỉ giải lao, những lời đe dọa sặc mùi chết chóc lại tiếp tục được đưa ra từ các sĩ quan Đức. Nhưng FC Start vẫn không nhượng bộ. Họ kết thúc trận đấu với tỷ số 5-3. Khoảnh khắc mang tính biểu tượng nhất là khi hậu vệ trẻ Klymenko cố tình sút bóng vào lá cờ phát xít treo trên xà ngang. Đó là một cái tát của sự khinh miệt sâu sắc nhắm thẳng vào sự kiêu ngạo của Đức.
Có nhiều tài liệu ghi chép khác nhau về kết cục của các cầu thủ sau trận đấu, có người bị tra tấn dã man, có người bị xử bắ.n, có người may mắn thoát khỏi lưỡi hái tử thần. Nhưng những gì các anh chiến đấu ở sân cỏ đã được nhà nước Xô viết đã quyết định nhào nặn sự kiện này thành một chiến dịch tuyên truyền yêu nước khổng lồ nhằm khích lệ tinh thần. Năm 1964, chính phủ Liên Xô đã trao tặng huân chương nhà nước cho cả những người đã khuất và các cầu thủ sống sót. Những bức tượng đài bằng đá và đồng được dựng lên tại sân vận động Dynamo (1971) và sân vận động Start (1981) để vĩnh viễn hóa huyền thoại này.
Dưới đây là bộ phim "Match" được chuyển thể từ sự kiện này vào năm 2012.