07/03/2026
Trauma, een vies woord?
Afgelopen week sprak een coachee uit “Ja, trauma wil ik niet zeggen, dat vind ik zo’n vies woord”
En ja ik snap ik het wel. Je hoort het zoveel. Vroegkinderlijk, laatkinderlijk, grote T, kleine T en nog veel meer varianten. Het is ook een beetje modewoord geworden. Terwijl het woord trauma niet meer betekent dan verwonding.
Wat in hetzelfde gesprek naar voren kwam is hoe deze dame in de GGZ niet vond wat ze zocht. Diagnoses gesteld, diverse behandelingen gevolgd en toch nog onvoldoende begrip over en voor zichzelf. Het resulteerde in het verlangen “Ik wil weten wat er mis is met mij”. Er is veel verdriet in deze vraag te voelen. Dat is een verwonding op zich
Vanuit het traumamodel van Franz Ruppert gezien zou deze vraag omgebogen kunnen worden naar “Ik wil begrijpen waarom ik doe wat ik doe”. Want dit is hoe je je staande hebt gehouden, ooit. Omdat het toen niet anders kon moest je dit zo doen. En ik hoor dat het je niet meer helpt en dat je wil onderzoeken hoe is het zo in mij ontstaan, en… hoe kan het anders?
Na deze bedding kwamen de tranen. “Wat fijn dat ik eindelijk begrepen wordt”.
En hiermee bedoel ik mezelf niet op de borst te slaan. Nee, dit is exact hoe ik het ook ervaren heb en veel mensen met mij. Zeg ik zelf en zeggen anderen tegen mij “Ik begrijp mezelf veel beter” en “Ik voel mijn behoeften meer”.
Dàt is wat trauma-geïnformeerd kijken en coachen doet, zeker vanuit dit traumamodel. Een versimpeling van de realiteit, maar zo’n uitermate kloppend model.
Franz Ruppert beschrijft het als volgt (dit is de ultra korte variant---lees gerust zijn boeken!):
Psychotrauma ontstaat wanneer een ervaring te overweldigend is om op het moment zelf mentaal en emotioneel te verwerken. De psyche splitst zich op om te kunnen blijven functioneren.
Iedereen beschikt over een gezond deel. Dat is waar je vermogen tot contact ligt, je realiteitsgevoel, je levensenergie en je autonomie.
In de opsplitsing komt het getraumatiseerde deel. De deel bevat de bevroren emoties van de traumatische ervaring(en). En ook: met betrekking tot dit specifieke traumatische deel blijf je hangen op de leeftijd waarop het gebeurde. Dit deel wordt ook vaak vermeden omdat de lading te intens is.
Om dat te kunnen vermijden komt er een overlevingsdeel. Het richt zich op functioneren en veiligheid, bijvoorbeeld door:
• controle, perfectionisme
• dissociatie of rationaliseren
• pleasen, aanpassen, zorgen voor anderen
• macht, afstand of emotionele afsluiting
Dit deel is functioneel en intelligent. Een belangrijke andere kant ervan: het houdt ook de splitsing in stand.
Heling betekent niet het “wegwerken” van trauma, maar:
🩶het onderscheiden van de verschillende delen
🩶het bewust aanwezig zijn bij het getraumatiseerde deel
🩶zonder dat het overlevingsdeel het proces overneemt
Vanuit het gezonde deel ontstaat er dan integratie, meer realiteitsbesef en meer innerlijke samenhang en keuzevrijheid.
Want wil niet iedereen dat? Dicht bij jezelf zijn, jezelf begrijpen, beter kunnen voelen en meer regie in en op jezelf hebben? Het klinkt te mooi om waar te zijn. En het is het niet.
De disclaimer is wel dat het veel tranen, moed, reflectie en liefde vraagt. Liefde voor jezelf begint langzaam (verder) te groeien, mildheid, aanwezigheid. De gevoelens zijn niet weg, maar je voelt dat je draagkracht hebt en onderscheidingsvermogen tussen het hier-en-nu en het daar-en-toen. En zo groei jij van binnenuit ❤️🎉
PS ik raad je wel aan bij een IZR-practitioner te gaan, want ook hier geldt net als bij andere methodes en opstellingen: er zijn veel mensen die begeleiden maar niet iedereen heeft gedegen opleiding en expertise. Kijk voor het landelijk netwerk hier: https://izr-methode.nl/izr/vind-een-izr-practitioner-in-jouw-regio/