15/11/2024
Archery, එහෙම නැත්නම් දුනු ශිල්පය කියන්නෙ වර්තමානයේ ලෝකය පුරාම ජනප්රිය වෙමින් පවතින ක්රීඩාවක්. යුධ ශිල්පයක් ලෙස අවුරුදු දහස් ගණනක් ඈත අතීතයට මුල් විහිදිලා තිබෙන දුනු ශිල්පයට සම්බන්ධව දැනට සොයාගෙන ඇති පැරණිතම පුරාවස්තු ක්රි.පූ 20,000 පමණ ඈත යුගයට අයත් වනවා. ඒ වගේම ඊජිප්තු, ග්රීක, චීන වගේ පුරාතන ශිෂ්ඨාචාරයන්ට අයත් වුණු මානවයා දඩයම් කිරීමට සහ සටන් වැදීමට දුනු ශිල්පය ප්රගුණ කර සිටි බවට සාක්ෂි ලැබී තිබෙනවා.
ක්රීඩාවක් වශයෙන් දුනු ශිල්පයේ විකාශය පුරාණ ග්රීක ඔලිම්පික් උළෙල දක්වා විහිදෙනවා. පුරාණ ඔලිම්පික් උළෙලේද දුනු විදීමේ තරඟ ක්රියාත්මක වුණු බව සඳහන් වනවා. ඒ වගේම ලෝකයේ විවිධ ප්රදේශවල විවිධ සංස්කෘතීන්ට අයත් වූවන් තමන්ටම ආවේණික වුණු ශිල්ප ක්රම නිර්මාණය කර ගනිමින්, තමන්ටම ආවේණික වුණු දුනු ශිල්පයන් ප්රගුණ කර තිබෙනවා. උදාහරණ වශයෙන් ජපානයේ kyudo දුනු ශිල්පය සහ ඉතා බිහිසුණු ශිල්පයක් වන ඉංග්රීසි දිගු දුනු ශිල්පය දක්වන්න පුළුවන්.
මධ්යතන යුගය වනවිට දුනු ශිල්පය ආරක්ෂක කටයුතුවලදී අත්යවශ්ය සටන් කලාවක් බවට පත් වනවා. යුධමය තත්වයන් වලදී ලොව සෑම රාජ්යයක්ම පාහේ දුනු ශිල්පය භාවිතා කර තිබෙන අතර විශේෂයෙන්ම, ශතවර්ෂ යුද්ධයේදී එංගලන්තය සහ ප්රංශය අතර ඇති වුණු දරුණු සටනක් වන ඇජින්කෝට් (Agincourt) සටනේදී එංගලන්තයට ජය අත් කර දීම සඳහා ඔවුන්ටම ආවේණික වූ දිගු දුනු ශිල්පය විශාල කාර්යභාරයක් ඉටු කළ බව සඳහන් වනවා.
කෙසේවෙතත් පසුකාලීනව වෙඩිබෙහෙත් සහ ගිනිඅවි නිපදවීමත් සමඟ යුධමය වශයෙන් දුනු ශිල්පයට පැවති ඉල්ලුම පහළ බහිනවා. එහෙත් ලෝකයෙන් තුරන් වී නොයන මේ විශිෂ්ට සටන් ශිල්පය, ක්රීඩාවක් ලෙස ලෝකය පුරා ප්රචලිත වන්නට පටන් ගන්නවා.
වර්තමානය වන විට, විවිධාකාර දුනු විදීමේ තරඟ ලෝකය පුරා ක්රියාත්මක වන අතර දුනු ශිල්පය සඳහාම වන ක්රීඩා සමාජ සහ සංවිධාන පවා පිහිටුවා තිබෙනවා. ක්රීඩාවක් වශයෙන් දුනු ශිල්පයේ හැරවුම් ලක්ෂ්යයක් සනිටුහන් කරමින් 1900 වසරේ පැරිස් ඔලිම්පික් උළෙලට දුනු විදීම ඇතුළත් වනවා. එහෙත් ක්රමවත් නීති පද්ධතියක් නොමැති වීම නිසා 1920 වසරෙන් පසු ඔලිම්පික් උළෙලින් දුනු ශිල්පය ඉවත් කෙරෙනවා. කෙසේවෙතත් 1931 වසරේ දුනු ශිල්පයේ උන්නතිය උදෙසා International Archery Federation පිහිටුවීමත් සමඟ විධිමත් නීති රීති පද්ධතියකට යටත්ව, ජාත්යන්තර මට්ටමේ තරඟ සංවිධානය කෙරෙන, ලොව පුරා පිළිගත් ක්රීඩාවක් බවට දුනු ශිල්පය පත් වනවා. ඉන් පසුව 1972 වසරේදී යළිත් වරක් ඔලිම්පික් උළෙලේ සිය ආධිපත්යය තහවුරු කර ගැනීමට දුනු ශිල්පය සමත් වනවා.
අද වන විට target archery, field archery, 3D archery ආදී විවිධ තරඟ ඉසව් ඔස්සේ ලෝකයේ බොහෝ ජනාදරයට පත් දුනු ශිල්පීන් ශිල්පිනියන් බිහි වෙලා තිබෙනවා. ඒ වගේම නූතන තාක්ෂණය යොදා ගනිමින් උසස් මට්ටමේ දුනු ඊතල ඇතුළු උපකරණ ද නිපදවමින් පවතිනවා. මේ ආකාරයට ලෝකයේ සිව්දිගම අඛණ්ඩ ජනප්රියත්වයක් අත්පත් කරගනිමින් පවතින දුනු ශිල්පය හැදෑරීමට වර්තමානයේ බොහෝ නවක ක්රීඩක ක්රීඩිකාවන් යොමු වනු ද දකින්නට ලැබෙනවා.
ඔබත් ඒ නවකයන් අතරින් කෙනෙක්ද?
